موسسه مطالعات و پژوهشهاي بازرگاني

مشخصات سند
نظرات

نويسنده میرعبداله حسینی
همكار الناز میاندوآبچی
همكار بهروز دینی
نام همايش سومین کنفرانس ملی رقابت‌پذیری و آینده تحولات شهری با رویکرد اقتصاد دریامحور
كد همايش HM-05-XXX-004
زمان انتشار آذر 1404
محل همايش دانشگاه بين‌المللي چابهار
برگزاركننده دانشگاه بين‌المللي چابهار

برای دریافت فایل ثبت نام کرده و یا وارد شوید

هدف از نگارش این مقاله ارزیابی بلندمدت لجستیک تجاری ایران در منطقه و جهان از 2007 تا 2023 چالش‌هاو راهکارها، برنامه‌ها و سیاست‌های مناسب بهبود آن است. لجستیک ایران در منطقه و جهان نه تنها جایگاه مناسبی ندارد و بلکه طی دوره از وضع مطلوب، فاصله گرفته، و پیوسته شکاف توسعه بیشتر شده است. برای ارزیابی شاخص عملکرد لجستیک تجارت و مولفه‌های شش‌گانه ایران از روش مطالعه تطبیقی گذشته‌نگر بانک جهانی استفاده شده است. این مطالعه عملکرد لجستیک تجارت ایران‌و مولفه‌های شش‌گانه آن را برای مقاطع دو سالانه از 2007 تا 2023 مطالعه و مورد ارزیابی قرار داده‌ و اهم اقدام‌ها و سیاست‌های مناسب بهبود آن را ارایه می‌نماید. نتایج‌ مطالعه گویای آن است که: عملکرد لجستیک تجارت ایران در مقایسه با کشورهای جهان از 2007 تا 2023 ضعیف، پرنوسان و با فراز و فرود بوده است؛ در واقع عملکرد لجستیک تجارت ایران در سه دوره قابل تمایز است؛ دوره نخست؛ در حالی‌که از 2007 تا 2012 از رتبه 63 به 112 تنزل یافته با اعمال تحریم‌های آمریکا و پیآمدهای منفی سیاستی آن شدیدا رو به نقصان گذاشته بود، دوره دوم؛ از 2012 تا 2018 به رتبه 64 ارتقا یافته به‌طور معنی‌دار با برجام و سیاستهای منطقی مناسب روبه بهبود گذاشت و دوره سوم؛ مجددا با خروج دولت آمریکا از برجام و پیآمدهای منفی سیاست‌های اقتصادی-تجاری آن، مجددا عملکرد لجستیک تجاری ایران به رتبه 126 ، شدیدا روبه نقصان گذاشته است. مطابق مقیاس‌بندی شاخص عملکرد لجستیک در 5 درجه‌و نیز توزیع امتیازهای این شاخص از نظر عملکرد لجستیک در 4 گروه نامطلوب، جزئی، هماهنگ، و مطلوب، نتیجه می‌شود که ایران با احراز ارزش عددی میانگین 6/2 از 5 از سال 2010 به 85/2 در سال 2018 بهبود، و مجددا به 3/2 در سال 2023 (گروه لجستیک نامطلوب) تنزل یافته است. هم‌اکنون شاخص عملکرد لجستیک تجارت ایران در گروه کشورهای با عملکرد لجستیک نامطلوب قرار دارد و بهبود شاخص تا 2018و تنزل شدید در سال 2023 حاکی از وضعیتی کاملا بی‌ثبات ‌و شکننده‌ است و به‌خصوص با سقوط یکایک شاخص‌های 6گانه LPI، ایران جز یک چهارم کشورهای با عملکرد لجستیک نامطلوب- کشورهای با کمترین درجه توسعه‌یافتگی- واقع است و پیشنهاد می‌شود با شکلگیری کارگروه تخصصی ملی ارتقای شاخص عملکرد لجستیک، با اراده جدّی حاکمیتی و رصد مستمر برنامه‌ها، سیاست‌ها و اقدام عمل به بهبود این شاخص و اجزای 6گانه آن توجه و همت گمارد.